بیماری‌های چشم ۱۴۰۵/۰۴/۲۰ دکتر سیدحسین قوامی شهری

فلج بل (Bell's Palsy): علائم، علل و روند بهبودی

فلج بل یا بلز پالسی نوعی اختلال عصبی است که باعث ضعف یا فلج موقت عضلات یک طرف صورت می‌شود. آشنایی با علائم هشداردهنده و تفاوت آن با سکته مغزی اهمیت زیادی دارد.

فلج بل یک مشکل عصبی است که عضلات صورت را درگیر می‌کند و باعث ضعف یا فلج نسبی در یک طرف صورت می‌شود. در این حالت، پلک ممکن است به درستی بسته نشود و لبخند فرد نابرابر به نظر برسد. این عارضه معمولاً فقط در بزرگسالان دیده می‌شود و احتمال بروز آن در افراد مبتلا به دیابت، زنان باردار و کسانی که سابقه خانوادگی فلج بل دارند، بیشتر است.

افتادگی ناگهانی صورت می‌تواند نشانه سکته مغزی باشد. در صورت بروز ناگهانی این علامت، باید فوراً به مرکز درمانی مراجعه کرد.

علت ابتلا به فلج بل

علت دقیق فلج بل معمولاً ناشناخته است، اما پزشکان معتقدند عوامل زیر ممکن است در ایجاد آن نقش داشته باشند:

  • اختلال در سیستم ایمنی بدن
  • کاهش جریان خون عصب هفتم صورت (عصب جمجمه‌ای هفتم)
  • عفونت ویروسی که به تورم اعصاب صورت منجر می‌شود

علائم فلج بل

علائم فلج بل می‌تواند به طور ناگهانی ظاهر شود. از جمله این علائم می‌توان به ناتوانی در لبخند زدن در یک طرف صورت، مشکل در صحبت کردن واضح و کاهش حس در صورت اشاره کرد. برخی افراد پیش از بروز ضعف یا فلج، درد صورت را تجربه می‌کنند.

خشکی چشم، تاری دید، بسته نشدن کامل یک چشم و احساس تحریک در چشم از علائم چشمی این عارضه هستند. همچنین ممکن است توانایی چشایی کاهش یابد و مشکلات شنوایی مانند تحریف یا غیرعادی شدن صداها ایجاد شود.

در صورت بدتر شدن هر یک از علائم، باید به پزشک مراجعه کرد. اگر علائم در هر دو طرف صورت ظاهر شوند، احتمال دارد علت دیگری غیر از فلج بل وجود داشته باشد.

تفاوت فلج بل با سکته مغزی

علائم فلج بل ممکن است مشابه علائم سکته مغزی باشد. در صورت بروز ناگهانی هر یک از این نشانه‌ها، باید فوراً به مراکز درمانی مراجعه کرد. اگر علائم ظرف چند هفته بهبود نیابند، پزشک ممکن است برای بررسی دقیق‌تر، ام‌آرآی (تصویربرداری تشدید مغناطیسی) تجویز کند.

مدت زمان بهبودی فلج بل

در حدود ۸ نفر از هر ۱۰ نفر، علائم فلج بل ظرف حدود ۳ هفته شروع به بهبود می‌کند و در عرض ۲ تا ۳ ماه تقریباً از بین می‌رود. با این حال، ممکن است مقدار کمی فلج یا کاهش حرکت در یک طرف صورت باقی بماند. در حدود ۲ نفر از هر ۱۰ نفر، علائم فلج بل هرگز به طور کامل برطرف نمی‌شود.

درمان فلج بل

درمان خاصی برای فلج بل وجود ندارد و در بیشتر موارد خودبه‌خود و طی چند هفته برطرف می‌شود. پزشک می‌تواند به مدیریت علائم چشمی کمک کند. در صورت بسته نشدن کامل چشم، قطره یا روان‌کننده‌های چشمی تسکین ایجاد می‌کنند.

در برخی موارد، کورتیکواستروئیدها (یا استروئیدها)، داروهای ضدویروس یا سایر داروها ممکن است برای کمک به بهبودی تجویز شوند.