سلامت چشم و بینایی ۱۴۰۵/۰۴/۲۰ دکتر سیدحسین قوامی شهری

سلول‌های گیرنده نور (فتورسپتور) در شبکیه چشم

فتورسپتورها یا سلول‌های گیرنده نور، سلول‌های تخصصی شبکیه چشم هستند که نور را به پیام‌های عصبی تبدیل می‌کنند. دو نوع اصلی یعنی استوانه‌ها و مخروط‌ها مسئول بینایی رنگی و دید در شب…

شبکیه چشم میزبان سلول‌های تخصصی‌ای به نام فتورسپتور یا سلول گیرنده نور است. این سلول‌ها نور را به سیگنال‌های عصبی تبدیل کرده و به مغز می‌فرستند. فتورسپتورها زیربنای دو توانایی کلیدی بینایی یعنی دید رنگی و دید در شب هستند.

فتورسپتورها چگونه کار می‌کنند

فتورسپتورها سلول‌های حساس به نور در لایه شبکیه هستند. وظیفه اصلی آن‌ها دریافت نور و تبدیل آن به پیام‌های الکتریکی است که از راه عصب بینایی به مغز ارسال می‌شود. بدون این سلول‌ها، فرآیند دیدن ممکن نخواهد بود.

دو نوع سلول گیرنده نور: استوانه و مخروط

در شبکیه چشم دو نوع فتورسپتور وجود دارد: استوانه‌ها (rods) و مخروط‌ها (cones). استوانه‌ها مسئول دید در نور کم و دید در شب هستند، در حالی که مخروط‌ها بینایی رنگی و تشخیص جزئیات را در نور کافی فراهم می‌کنند. هر یک از این سلول‌ها نقش منحصربه‌فردی در فرآیند بینایی ایفا می‌کنند.

بیماری‌ها و مشکلات مرتبط با فتورسپتورها

شماری از مشکلات بینایی و بیماری‌های چشمی می‌توانند سلول‌های گیرنده نور را درگیر کنند. از جمله این مشکلات می‌توان به کوررنگی، فتوکراتیت (التهاب قرنیه ناشی از نور)، رتینیت پیگمنتوزا و سندرم آشر اشاره کرد. هر یک از این شرایط عملکرد فتورسپتورها را به گونه‌ای تحت تأثیر قرار می‌دهد.